In part 1 I talked about the possibility of the Dominican government banning the Bachata Sensual by means of a lawsuit. You can read that here.

And now: What interest do the Dominicans have in protecting the popular Dominican way of dancing Bachata? Is there more to this?


I recently interviewed Francisco Vazquez, the inventor of LA Style Salsa on1. I did this as part of his promotion for the Holland Salsa Bachata Fest 2020. Francisco was totally lyrical about the ‘Curaçao Style Salsa’ that he discovered here in the Netherlands in the early ’00s. He explains that this way of salsa dancing is actually our ‘roots’. And that I shouldn’t forget that. See for yourself from 14.32 minutes:

Intervieuw with Francisco Vazquez promoting the Holland Salsa Bachata Fest 2020

But ‘Curaçao Stijl Salsa’ – what we here in the Netherlands also refer to as ‘Salsa Rechts Voor’ – is virtually extinct in 2019. Anyway, it is no longer the dominant salsa style here in the Netherlands. Not even on Curacao where it originated! After the introduction of the LA Style Salsa on1 and the New York Mambo on2 in the Netherlands (by Annetje Riel and Marlon Castillo from 1998) it went quickly downhill with the Curaçao Style Salsa.

Besides that you also had what I affectionately call ‘Zouk Salsa’. This dance style conceived by Claudio Gomes is actually an amalgamation of Cuban/Antillian Style Salsa with dance movements from the Brazilian Lambada and Zouk! See here the 1st Dutch salsa dance instruction video from Zouk Salsa!

Claudio Gomes and the Netherlands’ first Salsa Dance Instructional Video ‘Zouk Salsa’

The following video clip is a short summary of the 1st Open Salsa Dance Competition, held in Zandvoort (1995). In it you can see the various dominant salsa dance styles in the Netherlands: Curaçao Style Salsa and ‘Zouk Salsa’ by Claudio Gomes:

1st Dutch Open Salsa Dance Championships 1995

Besides that you also see a bit of Merengue Showdancing during that contest. Merengue show also slowly died out in the Netherlands in the 90’s. Euro Latinos D.C. – the first semi professional Afro Latin show team of the Netherlands – was one of the last groups to dance Merengue. See here a video with a long show with Salsa Rechts Voor and Merengue Showdansen by Euro Latinos D.C.:

Why are these dance styles (almost) extinct?

Because most of us (me too!) were completely captured by the newly introduced (Western orientated) dance styles,
because we didn’t pass on the dance to the next generations, and
because these original dance styles were only a small part of the rainbow of dance styles that already existed such as folkloric dances and other Caribbean and Latin American dance forms.

But the Dominican Bachata has been immensely popular in the Dominican Republic and beyond for years. Her popularity continues to grow. So why should the world protect the Dominican Bachata?


In 1997, the 1st World Salsa Congress was held in San Juan Puerto Rico.

That’s when many salsa dancers from all over the world came together for the first time to learn and enjoy each other. One of the most important things the organization has done is to canonize the Puerto Rican style of Salsa dancing – and especially the variant that Eddie Torres recorded (New York Style Mambo on2). This is clearly said in the following video from 0.52 minutes.

1st World Salsa Congress Puerto Rico 1997

This standard was then blindly adopted by all those present. This new style ‘salsa dancing in lines’ was then spread in the countries of origin by these salsa pioneers. Others like the great promoter Albert Torres copied this successful formula of days long dance congresses and festivals with 1 or 2 salsa styles as a theme and applied it to most continents, countries and cities. This has been the beginning of the international Afro Latin dance industry. In the process of globalization of Afro Latin dance, some of the original dance styles were lost.

Have you ever heard of Israeli Style Salsa? Edie The Salsa Freak once told me of its existence during one of her dance workshops in the early ’00s. But I’ve never seen it myself. She explained that they danced on1, but that the followers never stepped backwards on the 1. Always forwards, so to their partners. I can’t find the dance anywhere online…

Since the other Bachata dance styles worldwide are growing faster than the original Dominican Bachata, it is not surprising that the Dominicans think that their dance style is increasingly being supplanted by what they see as an ‘abomination’. And on the other hand, the Dominican Republic also has much to fear from the undiminished popularity of Reggaeton among young people. Especially the woman-unfriendly lyrics and the very explicit way of dancing are attracting more and more young people. As a result, they lose more and more interest in the traditional bachata. The same development can be seen, for example, in Cuba, where the Son is increasingly becoming a dance for the elderly and for the tourist industry on the island. International artists and DJs continue to experiment with Bachata. The bachata remixes of Pop and R&B music are gaining market share. There are now even Bachata Remix parties! See here a list of DJ Tronky’s best bachata remix music:

Conclusion: Enough reasons to protect the Dominican way of bachata dancing!

In preparation of this article, some of my friends on Facebook and I had a nice discussion. I would like to thank them for their invaluable contributions: Nadia, Yaya, Remy, Mariska, Mechteld, Roy, Romy, Nucita, Valentino, Pascal, Patrick, Froukje, Robert, Robin, Angelique, Gerald and Gilbert:

In my last article of this series I will propose a nice solution which the lovers of the Dominican bachata will hopefully pick up and put into practice 🙂

Thank you in advance for your reactions to this article. Please feel free to join the discussion under the last link.

Y que viva la bachata!!!


In deel 1 heb ik het gehad over de mogelijkheid van de Dominicaanse overheid om de Bachata Sensual te verbieden met behulp van een rechtszaak. Dat kun je hier lezen.

En nu: Welk belang hebben de Dominicanen in het beschermen van de populaire Dominicaanse manier van Bachata dansen? Zit er meer hier achter?  


Onlangs heb ik een interview gedaan met Francisco Vazquez, de uitvinder van LA Style Salsa on1. Dit deed ik als onderdeel van zijn promotie voor de Holland Salsa Bachata Fest 2020. Francisco was helemaal lyrisch over de ‘Curaçao Style Salsa’ dat hij begin van de jaren ‘00 hier in Nederland ontdekte. Hij legt uit dat deze manier van salsa dansen eigenlijk onze ‘roots’ zijn. En dat ik dat niet moest vergeten. Kijk zelf maar vanaf 14.32 minuten:

Interview Francisco Vazquez, inventor LA Style Salsa on1

Maar ‘Curaçao Stijl Salsa’ – wat wij hier in Nederland ook aanduiden als ‘Salsa Rechts Voor’ – is nagenoeg uitgestorven anno 2019. Het is sowieso niet meer de dominante salsa hier stijl in Nederland. Zelfs niet op Curaçao waar het is ontstaan! Na de introductie van de LA Style Salsa on1 en de New York Mambo on2 in Nederland (door Annetje Riel en Marlon Castillo vanaf 1998) ging het snel bergafwaarts met de Curaçao Style Salsa.

Daarnaast had je ook wat ik liefkozend ‘Zouk Salsa’ noem. Deze dansstijl die bedacht werd door Claudio Gomez is eigenlijk een samenvoeging van Cubaans/Antilliaanse Stijl Salsa met dansbewegingen uit de Braziliaanse Lambada en Zouk! Zie hier de 1ste Nederlandse salsa dans instructie Instructie video van Zouk Salsa!

Instructional Dance Video ‘Zouk Salsa’ by Claudio Gomez

De volgende videoclip is een korte samenvatting van de 1ste Open Salsa Danswedstrijd, gehouden in Zandvoort (1995). Daarin zie je de verschillende dominante salsa dansstijlen in Nederland: Curaçao Style Salsa en ‘Zouk Salsa’ van Claudio Gomez: 

Dutch Open Salsa Dance Championships 1995

Daarnaast zie je ook een beetje Merengue Showdansen tijdens die wedstrijd. Merengue show stierf ook langzaam uit in Nederland in de jaren ‘90. Euro Latinos D.C. – de eerste semi professionele Afro Latin showteam van Nederland – was 1 van de laatste groepen die Merengue danste. Zie hier een video met een lange show met daarin Salsa Rechts Voor en Merengue Showdansen van Euro Latinos D.C.:

Waarom zijn deze dansstijlen (nagenoeg) uitgestorven?

  1. Omdat de meesten van ons (ik ook!) helemaal werden bevangen door de nieuw geïntroduceerde (Westers georiënteerde) dansstijlen,
  2. omdat wij de dans niet hebben doorgegeven aan de volgende generaties, en
  3. omdat deze originele dansstijlen maar een klein onderdeel vormden van de regenboog aan dansstijlen die er al bestonden zoals folkloristische dansen en andere Caribisch en Latijns Amerikaanse dansvormen.

Maar de Dominicaanse Bachata is al jarenlang immens populair op de Dominicaanse Republiek en daarbuiten. Haar populariteit blijft alleen maar groeien. Dus waarom moet de wereld de Dominicaanse bachata beschermen?


In 1997 werd de 1ste Wereld Salsa Congress gehouden in San Juan, Puerto Rico.

Toen zijn er veel salsa dansers van over de hele wereld voor het eerst samengekomen om van elkaar te leren en van elkaar te genieten. 1 van de belangrijkste dingen die de organisatie heeft gedaan is de Puerto Ricaanse stijl van Salsa dansen – en met name de variant daarvan die Eddie Torres heeft vastgelegd (New York Style Mambo on2) – te canoniseren. Dit wordt duidelijk gezegd in de volgende video vanaf 0.52 minuten.  

1st Puerto Rico World Salsa Congress 1997

Deze nieuwe semi standaard werd toen klakkeloos overgenomen door alle aanwezigen. De nieuwe ‘salsa dansen in lijnen’ werd vervolgens in de landen van herkomst verspreid door deze salsa pioniers. Anderen zoals de grote promotor Albert Torres hebben deze succesvolle formule van dagenlange dans congressen en festivals met 1 a 2 salsa stijlen als thema gekopieerd en op de meeste continenten, landen en steden toegepast. Dit is het begin geweest van de internationale Afro Latin dans industrie. Daarbij sneuvelden een aantal van de originele dansstijlen tijdens het proces van globalisering van de Afro Latin dans.

Heb je ooit van Israeli Style Salsa gehoord? Edie The Salsa Freak heeft mij ooit van het bestaan daarvan verteld tijdens 1 van haar dansworkshops aan begin van de jaren ‘00. Maar ik heb het zelf nooit gezien. Ze legde uit dat ze on1 dansten, maar dat de volgers nooit naar achteren stapten op de 1. Altijd naar voren, dus naar hun partners toe. Ik kan de dans nergens online vinden…

Aangezien de andere Bachata dansstijlen wereldwijd sneller groeien dan de originele Dominicaanse Bachata is het niet gek dat de Dominicanen denken dat hun dansstijl steeds meer verdrongen wordt door wat zij zien als een ‘abominatie’. En aan de andere kant heeft de Dominicaanse Republiek ook veel te vrezen van de niet afnemende populariteit van Reggaeton onder de jongeren. Vooral de vrouwonvriendelijke teksten en de zeer expliciete manier van dansen trekt de jongeren steeds meer aan. Daardoor verliezen ze steeds meer interesse in de traditionele bachata. Dezelfde ontwikkeling zie je ook bijvoorbeeld op Cuba, waar de Son steeds meer een dans wordt voor de ouderen en voor de toeristenindustrie op het eiland. Internationale artiesten en DJ’s blijven experimenteren met Bachata. De bachata remixes van Pop en R&B muziek krijgen een steeds grotere marktaandeel. Er zijn nu zelfs Bachata Remix parties! Zie hier een lijst van DJ Tronky zijn beste bachata remix muziek:   

Conclusie: Er zijn meer dan genoeg redenen dus om de Dominicaanse manier van bachata dansen te (willen) beschermen!


Als voorbereiding op dit artikel hebben een aantal van mijn vrienden op Facebook en ik een leuke discussie gehad. Ik wil ze bij deze bedanken voor hun onschatbare bijdragen: Nadia, Yaya, Remy, Mariska, Mechteld, Roy, Romy, Nucita, Valentino, Pascal, Patrick, Froukje, Robert, Robin, Angelique, Gerald en Gilbert:

Is Merengue Dansen Saai?

Op zaterdag 5 januari 2019 hebben Marlies (assistente bij salsa dansschool Sizzling Salsa) en ik een merengue dans workshop samen gegeven. Want Marianne – de eigenaar en opdrachtgever van salsa dansschool Sizzling Salsa – is namelijk gek op merengue! De dansschoolhouder wil dat iedereen meemaakt hoe leuk het dansen kan zijn op de heerlijke merengue klanken uit de Dominicaanse Republiek. Haar verzoek kwam voor mij als een geschenk uit de hemel gevallen. Want zelf loop ik al een tijdje rond met het idee om de slechte reputatie die merengue in de loop der jaren in de afro latin dans scene heeft opgelopen helemaal schoon te poetsen. Want het doet mij nog steeds pijn aan m’n hart om telkens weer te moeten aanhoren dat afro latin dansers geen merengue (meer) willen dansen ‘omdat het super saai is’.

Maar HOE dan?

Merengue en Aquaman

Franco Sparfeld – de organisator van het Berlijn Salsa Congress – heeft vorig jaar samen met een vriend slechte grappen gemaakt op Facebook over merengue dansen. Dat was voor mij de druppel. En aangezien ik Franco als een vriend beschouw vond ik het een goed idee om hem een korte geschiedenisles te geven over de merengue showdans. De dans waarmee ik in 1984 mijn danscarrière mee ben begonnen. Lees hieronder het resultaat:

Onlangs ben ik naar de DC film Aquaman geweest. En ja, ik hou ook van Marvel. En ja, ik vind ook dat DC veel ‘prut’ heeft maakt. Goed. Maar persoonlijk vind ik wel dat Aquaman 1 van de betere (recente) films is dat het DCEU heeft geproduceerd. Niet zozeer om de kwaliteit van het verhaal zelf, maar vooral door het werk van de regisseur van deze blockbuster hit genaamd James Wan. En natuurlijk Geoff Johns, die in zijn ‘DC New 52 reboot’ stripverhalen de ‘campy’ Aquaman helemaal heeft ‘gerestyled’. Het slechte imago dat de superheld sinds het eind van de jaren ‘60 heeft opgelopen is nu helemaal weg. De film gaat richting de 1 miljard (!) dollar winst wereldwijd!

Dus dat.

Nou dacht ik: Kunnen we niet hetzelfde doen met merengue? Hoe leuk zou het zijn om merengue dansen weer in ere te herstellen? Misschien heeft de dans ook een ‘restyling’ nodig. Zoekend op YouTube naar hoe merengue nu gedanst wordt ben ik de volgende film tegengekomen:

Toen dacht ik: JA! Het kan! Ik mix gewoon van alles in de dans. Ben eergisteren meteen begonnen met het schrijven van een heuse merengue dans syllabus (docentenhandleiding) met elementen en technieken uit verschillende dansstijlen zoals de merengue show en reggaeton (shines), salsa, bachata, kizomba, guajira en de mexicaanse quebradita. Dit alles verwerkt in verschillende dansniveaus en oplopend in moeilijkheidsgraad. Een echte merengue danscursus dus! Ik ben er ZO enthousiast over dat ik onderweg naar het feest nog steeds bezig was met de nieuwe dansstijl te ontwikkelen op m’n laptop.

Een Merengue Dans zaad is geplant..

Marlies en ik hadden een korte voorbereiding van ongeveer 20 minuten. We hebben de merengue workshop samen gegeven en als bonus een vrijdans demo aan het eind samen gedaan. Ik had net daarvoor die twee Dips & Tricks kort met haar doorgenomen. Het is een begin 🙂

Daarna heb ik mijn idee voor de nieuwe merengue dans even kort in Marianne haar camera uitgelegd:

Mijn grote dank gaat ook uit naar Marlies voor haar prima assist en naar Marianne voor de gelegenheid 🙂

Wat vind je hiervan? Ben je zelf iemand die merengue (zowel de muziek als de dans) een warm hart toedraagt? En heb jij enig idee hoe we samen merengue dansen leuker kunnen maken? Laat ons het dan weten! En wie weet wat we allemaal samen kunnen bereiken 🙂

Let’s Make Merengue Great Again!

Ow ja! Dan heb ik nu misschien een nieuwe naam voor deze nieuwe dans bedacht: De MEGA dans! De naam is dus een afkorting van ‘MErengue Great Again’. Want misschien is het een goed idee om de dans een andere naam te geven. Want we willen geen problemen met de Dominicanen, nietwaar?

Fiesta Macumba Goudmijn voor Salsa Dansen!

Keihard merengue, kuduro en reggaeton dansen. In een cirkel van mooie meiden. Vlakbij het grote podium in de reggaeton zaal. In de salsa zaal heb ik salsa en bachata gedanst. Met meisjes die het goed kunnen, maar ook met veel dames die heel graag salsa en bachata willen leren dansen. In de bovenste zaal heb ik Colombiaanse cumbia en vallenato gedanst op een live band. We hebben samen de hele avond genoten van professionele DJ’s die ontzettend goed weten wat ze doen. Overal mooie mensen om me heen die allemaal super chill aan het genieten zijn.

Geen stress.

Dat was in het kort mijn beleving van mijn eerste Fiesta Macumba van afgelopen vrijdag in de Melkweg, Amsterdam. De kaarten waren al 2 weken daarvoor uitverkocht. TWEEDUIZEND kaarten! Al ver van tevoren UITVERKOCHT!

HOE dan?

Salsa DJ Lalo ‘El Bandido’

Lalo had me tijdens het afgelopen Bonaire International Dance Festival al heel erg enthousiast gemaakt door de passie waarmee hij over Fiesta Macumba vertelde. Daarvoor heb ik wel af en toe reclame voor het maandelijks event op social media voorbij zien gaan. Desgevraagd wist een enkeling mij te vertellen dat het publiek dat naar Fiesta Macumba gaat vooral heel erg jong is. En ze kunnen niet dansen. Daardoor liet ik het feest links liggen. Lalo vertelde mij dat een aantal salsa feesten orga’s vonden dat Fiesta Macumba geen meerwaarde had voor de afro latin dans scene in Nederland. En dat Fiesta Macumba maar heel kort bezig is. Dat, terwijl de organisatie daadwerkelijk al 10 jaar bestaat.

Dit alles heeft mij HEEL erg nieuwsgierig gemaakt. ‘Kom maar zelf even een kijkje nemen.’ zei hij.

Zo gezegd, zo gedaan.

Lalo heeft mij afgelopen vrijdag (12 oktober) in een overvolle Melkweg verteld over hoe goed hij als DJ door de organisatie van Fiesta Macumba wordt behandeld. Lalo: ‘Als ik op een salsafeest draai krijg ik meestal een paar muntjes voor drank van de organisator. Bij Fiesta Macumba? Geen muntjes voor drankjes. We hebben een koelkast vol met drank tot onze beschikking. En een eigen ruimte! Is de rum op? Dan hoef je alleen maar te bellen. “Geen rum, geen feest toch?” is dan steevast het antwoord. Geen gedoe met organisatoren die keihard proberen af te dingen op je gage. Professionaliteit ten top!’

Lalo werkt nu al anderhalf jaar als resident salsa DJ van Fiesta Macumba. En draait daardoor in alle steden waar Fiesta Macumba wordt gehouden.

Wat Fiesta Macumba zo goed maakt? Check de volgende impressie van de vorige editie dat  gehouden werd in de Melkweg, en oordeel zelluf!

Het antwoord op je vraag is JA! JA! JA! JA!

Toch? Of niet dan? Zoas de Caribische Nederlanders zeggen: Figo Figo hom! (fistbump).

Het viel mij meteen op dat de DJ’s ECHT steengoed zijn! De muziek wordt perfect gemixt EN ze voelen het publiek ook feilloos aan. Het geluid is niet te luid, dus geen oordopjes nodig. En de sets zijn ook super gevarieerd. Er wordt naadloos gewisseld tussen old skool reggaeton (b.v. ‘Gasolina’ van Daddy Yankee) en de moderne klanken zoals ‘Dura’ (ook van Daddy Yankee). Maar alles blijft in de ‘latino style’.

De organisatoren: Maurino Alarcón en Stefan Krijnen

Lalo liet me kennis maken met beide organisatoren. Eerst heb ik de goedlachse en enthousiaste Maurino gesproken. ‘Wat betekent Macumba eigenlijk?’ vroeg ik hem. ‘Zwarte magie’ was zijn antwoord. ‘Met Fiesta Macumba willen we Latijns Amerika naar Nederland brengen. Een latino feest, maar wel een met het echte authentieke straat gevoel. Dus geen speciale dansschoenen. Dansen op stenen met slippers aan. Dat gevoel dus.’, aldus Maurino. Ik wilde van hem weten wat hij ervan vindt dat er zo weinig salsa dansers zijn. ‘Na het grote succes van het Fiesta Macumba hebben we besloten om uit te breiden met een salsa zaal. Daar gaan vooral veel mensen naartoe die niet persé salsa lessen hebben gehad. Ze vinden het leuk om op hun eigen manier van de muziek te genieten.’

Lalo beaamde dat laatste: ‘De eerste keren dat ik bij Fiesta Macumba draaide stonden veel mensen gewoon te kijken en een beetje heen en weer te wiegen. Dat vond ik vreemd. Maar later begon ik juist dat te waarderen. Dat de mensen speciaal naar mij toe kwamen om echt van de muziek te genieten die ik voor hen draaide. En dat geeft weer een ander soort kick.’

De andere organisator – Stefan Krijnen – komt wat rustiger over dan de extrovertere MC Maurino. Maar zijn passie en ambitie zijn even groot. Op het moment dat ik hem sprak stond DJ Latin Master heerlijk te draaien (zie coverfoto). Ik vroeg Stefan of zij al bezig waren om iets van een festival te organiseren. Dat komt omdat Lalo mij vertelde dat elke Fiesta Macumba op een salsa dans festival leek qua omvang, maar wel eentje dat elke maand plaatsvindt. Stefan: ‘We hebben onlangs onze eerste Festival Macumba georganiseerd op het Ouderkerkerplas, een terrein net buiten Amsterdam. We hadden verschillende podia met allerlei soorten muziek en acts. Er waren ongeveer 6000 man aan het genieten.’

6000 man… (!)

‘En voor de volgende editie verwachten we meer, want het zal wat grootser worden opgezet.’

Ik bleef tot bijna het einde van het feest. Lalo moest me echt wegsturen. Ik had al meer dan een uur daarvoor aangekondigd dat ik naar huis ging. Rond kwart voor 4 stond ik met mijn jas aan te dansen. Ik KON echt niet weggaan! Toen ik eindelijk thuis was ging ik meteen googlen naar het festival. De line-up van de vorige editie was echt super chill. Kijk zelf maar of jij ook bekenden van de afro latin dans scene ontdekt 🙂

Een Onontgonnen Goudmijn

Lalo vertelde mij dat hij wel begreep waarom diehard salsa dansers niet naar Fiesta Macumba gaan.

Lalo: ‘Maar dat salsa dansleraren en dansschoolhouders niet komen? DAT begrijp ik niet!’

Ik: ‘Hoezo?’

Lalo: Omdat daar veel mensen komen die potentiële klanten zijn. Vooral voor dansscholen die willen groeien is Fiesta Macumba het een uitstekende kans om klanten te werven.’

Ik: ‘Ow! Op die manier! Zo heb ik het niet gezien. En de rest ook niet, vermoed ik zo.’

Dus dat 🙂

Als jij – afro latin dans ondernemer – dit gelezen hebt, vertel het dan NIET door! Zorg dat JIJ als 1 van de EERSTEN Fiesta Macumba ontgint! Maar – even zonder dollen – zorg dat JIJ er WEL bij bent bij de volgende Fiesta Macumba bij jou in de buurt. Check de party agenda en bestel je kaart z.s.m. Want VOL = VOL.

Dankjewel voor de VIP ervaring Lalo, ook namens Martin.

Tot snel! Tot…

Macumba! Macumba! Macumba! Macumba!

#bonairedancefestival 2018!

White Slave House. The slaves did not live in these tiny houses, they actually served as storage chambers


We staan met een groep dames en heren in bikini’s en zwembroeken. Het zweet gutst langs mijn gebruinde lichaam en langs die van mijn danspartner. Alle deelnemers van de rueda workshop op het strand van Klein Bonaire staan gespannen te wachten op wat komen gaat. De muziek doet het niet. Maar ik sta met een grijns van hier tot Tokyo. Want ik heb het vermoeden dat dit weer een fantastische ervaring gaat worden! En WEER op Klein Bonaire!

Het 8ste Bonaire International Dance Festival 2018 was zeker een bijzondere editie. De organisatoren van dit dansevenement – Juni en Monique Sambo – hebben er alles aan gedaan om het ons zo goed mogelijk naar de zin te maken. En dat is hen wederom gelukt. De spiksplinternieuwe Resort Bonaire was een uitstekende uitvalsbasis. Lekker ontbijten, af en toe chillen in de ruime pool en dito kamers. We konden elke dag overheerlijke ‘kuminda krioyo’ ( = lokaal eten) eten dat vers gekookt werd door Rebecca Sambo. En ik mag de heerlijke lasagna van Monique uiteraard niet vergeten!

It’s ALL ‘Finger Lickin’ Good’!

Stout & Fout

Ik arriveerde pas op dinsdag 4 september aan op Bonaire. Het vliegtuig van KLM/Air France landde rond 18.15 uur na een tussenstop op Curaçao. Ik was ongeveer een uur later op het resort aangekomen na een reis van 12 uur en 10 minuten. Om 20.00 uur stipt begon ik met mijn salsa workshop ‘stout en fout’. De sfeer was meteen goed. En dat geldt ook voor alle workshops gedurende het hele festival. De deelnemers die eerder uit Nederland en België waren overgereisd konden het goed met elkaar en met de locals vinden die met de workshops meededen. En door de steeds groter wordende Nederlandse kolonie krijgt het festival elk jaar steeds meer locals erbij die fanatiek deelnemen.

Lachen, gieren, brullen en heerlijk dansen!!

Mijn Bonaire Kostuum

Op ‘Dia di Boneiru ( = Bonaire Dag) heb ik mijn nieuwe werk kostuum voor het eerst aangetrokken. Het was mijn vrouw Linda haar idee. Ze had op de website  gekeken en aan me voorgesteld om daar een nieuwe werkpak te bestellen. De ‘Faminguy’ paste precies bij m’n Bonaire klompen. Veel bekijks en leuke commentaren op het resort gehad. We zijn naar het stadsplein van Kralendijk gegaan waar de officiële (culturele) activiteiten plaatsvonden. Alle hoge ambtsbekleders zaten onder een grote open tent volop te genieten van zang, dans en theater. Toen we bij het plein arriveerden kwamen veel fotografen en gewone mensen op me af die allemaal of een foto van mij wilden maken, of samen met mij op de foto wilden. Taiti, Cristel, Randolph en Cinnamon hebben geweldig salsa gedanst voor het aanwezig publiek.  Samen hebben we toen goed reclame gemaakt voor het Bonaire International Dance Festival 2018 🙂


The Bonaire International Dance Festival 2018 present at the ‘Dia di Boneiru’ (Day of Bonaire) celebrations, September 2018


Zoveel Muziek & Dansstijlen!

Officieel is de BIDF een salsa, bachata en kizomba dans festival. Maar ik heb zoveel meer ritmes gehoord, gezongen en gedanst! Een korte lijst: ritmo kombina, reggae, reggaeton, mariachi, ballades, kawina, hip hop, rap, tumba, simadan, soca, calypso, ghetto zouk, salsa antillana en son montuno (comeback). Mijn hoogtepunt voor wat betreft muziek was dansen op de live band van Arnell y su Orkesta met de hoofdzangeres Mafalda Miguel. Mevrouw Miguel staat bekend als de Celia Cruz van de Kleine Antillen. Ik heb zelfs de eer gehad om haar even te dienen en te verzorgen 🙂 We hebben heerlijk op hun muziek gedanst in Cuba Compagnie.


The living legend Mafalda Miguel ‘The Celia Cruz of the Antilles’ together with Sederick Blommestijn-Short @ Cuba Compagnie, Bonaire International Dance Festival 2018


Snorkelen & Sterren

Het programma van het BIDF biedt ook genoeg ruimte om zelf dingen te ondernemen. Daardoor ben ik dus een paar keer de hort op geweest samen met Emmy, Pascal en Martin. Pascal had me jaloers gemaakt met de boot tour die ze hadden gemaakt voordat ik kwam. Hij was lyrisch over de goede verzorging op de boot, de dame die leiding had over het snorkelen, de mooie dingen die ze onder water hebben gezien, het lekkere eten en de drank die continu werd geserveerd. Gelukkig voor mij hebben we besloten om de South Tour zelf te gaan doen. Daarbij hebben we een gouden tip gekregen waar we de mooiste vissen kunnen zien. Als je bij Coco Beach bent, dan moet je doorlopen tot een gebroken betonnen uitloper verankerd in het water. We hebben daar gesnorkeld. Ow, wat was dat machtig mooi zeg! Heb zelfs een murene ( = een water slang) gezien! Samen hebben we nog veel leuke avonturen beleefd en mooie momenten gehad.

Maar 1 van de mooiste momenten vond ik wel het s’ nachts zitten op de porch bij het appartement van Martin en Pascal. Door de heldere hemel op Bonaire kun je bijna alle sterren en planeten zien. Martin heeft een app op zijn smartphone die de hemellichamen in ‘real time’ identificeert. Ik genoot als een klein kind en moest heel erg aan mijn zoontje Merlijn denken. Hij is gek op het zonnesteltsel. Hij had het leuk gevonden om op deze manier naar de hemel te kijken. Dat ervaarde ik, terwijl Martin de evolutie van housemuziek in Nederland draaide.

Ook leuk: Samen met Sandra Cuvelier een Cubaanse Timba in het water dansen met een neergaande zon. Nogmaals bedankt voor het leuke dansje Sandra!

Bliss 🙂

Mijn Nieuwe Smartphone

Op zondag gingen we naar Klein Bonaire. Dezelfde plek waar ik 2 jaar geleden de mooiste moment uit mijn carrière als salsa dansdocent beleefd had.

De dag begon goed. De sfeer was s’ morgens vroeg al fantastisch, ondanks dat we de avond daarvoor heel veel hadden gedanst. Gelukkig voor mij drink ik geen alcohol meer, anders was het een heel ander verhaal geweest. We zijn om half elf met de boot vertrokken. Weer vliegende vissen gezien. De wave gedaan. Grapjes gemaakt. Daarvoor was een groep al naar het eiland toe gegaan met de grote barbeque apparaat en met al het eten & drinken. Dus toen wij aankwamen kon het feest gelijk beginnen. We hebben weer heerlijk gesnorkeld. Ik heb mijn duikmasker aan DJ Lalo geleend zodat hij ook rustig kon genieten van alle mooie koralen en vissen. Toen de BBQ klaar was heb ik mijn telefoon gepakt om te filmen. Na het filmen heb ik mijn telefoon in m’n broekzak gestopt om snel te gaan eten. Heerlijk! Nadat ik daarmee klaar was waren mijn handen vies. Dus – in plaats van met papieren zakdoeken te klooien – besloot ik mijn handen in de Caribische zee af te spoelen. Daar lag een groepje mensen gezellig drijvend in het water te kletsen. Ik liep naar hen toe, heb gezellig met hen mee gekletst en heb zelfs met de bal gespeeld. Pas toen ik de zee uitliep richting het strand voelde ik iets zwaars in mijn broekzak hangen…    

Ja, je raadt het goed. Mijn nieuwe smartphone was NIET waterproof. Sterker nog: er zat een barst in! Een telefoon reparateur (een local) die toevallig mee was heeft het apparaat met zoet water gespoeld en in de zon laten drogen. Maar er was slechte hoop dat ‘ie weer zou functioneren. En dat deed ‘ie ook niet meer.

En nu komt het belangrijkste: ik bleef gewoon kalm. Ik werd niet boos op mezelf en liet mijn humeur daardoor niet verpesten! Die meditatie oefeningen en SoChicken beginnen hun vruchten af te werpen 🙂

Salsa Beatbox Acapella!  

En nu even terug naar het begin van dit artikel…

Chris Muller van Baila Si! en Roy van Bailamores waren samen druk bezig om de muziek te regelen. Want het werkte niet. Kan gebeuren. Na een tijdje te hebben gewacht begon ik ongevraagd de rueda workshop te geven tot Chris het zou overnemen. Op een gegeven moment namen hij en zijn danspartner Evelien het inderdaad over, maar de muziek deed het nog steeds niet. Ik stelde voorzichtig voor om dan maar op mijn salsa beatbox te gaan dansen. Dat deden we dus. En toen ik bijna buiten adem was nam de rest van de deelnemers het over. Daardoor kreeg ik de motivatie om toch door te gaan. En Chris ‘calde’ waanzinnig goed!

Een koor van mijn salsa beatbox terwijl we rueda de casino stonden te dansen op het witte strand van Klein Bonaire!

DAT was ECHT super chill!

Rueda de Casino workshop by Chris Muller and Evelien (Baila Si!) on Klein Bonaire during the Bonaire International Dance Festival 2018

Een Waardig Afscheid

Na de trip op Klein Bonaire stond verder niets gepland. Uiteindelijk zijn een aantal van ons naar een feest geweest dat gehouden werd voor een motorclub. Jawel! Ze hebben daarvoor een live Caribisch band ingehuurd die keigoed aan het spelen was op een pleintje in het midden van Kralendijk. Nou, we hebben een fantastische tijd gehad. De leadzangeres was een ras entertainer. Zo goed! Ze had zelfs een soort van danswedstrijd geregeld tussen de verschillende aanwezige nationaliteiten. En iedereen had gewonnen!

Op maandag hebben we samen de South Tour gedaan. Het was leuk om daarbij ook andere dingen te ontdekken. Zoals de stalactieten, stalagmieten en de zuilen in enkele grotten bij de 1000 steps. En ik heb het monument met het kruis beklommen. Daar heb ik vanaf vorig jaar over gedroomd. Vandaar (zie foto).

Picture of Sederick standing on a monument at the highest point during the South Tour of the Bonaire International Dance Festival 2018


Lalo, Marielyne en ik vertrokken die avond nog terug naar Nederland. Alle aanwezige deelnemers en dansdocenten hebben ons naar het vliegveld gebracht om ons uit te zwaaien. Dat hebben wij als heel erg prettig ervaren 🙂

Nogmaals: Ontzettend bedankt aan Juni en aan Monique Sambo voor het vertrouwen en voor de goede zorg. En dat geldt ook voor Rebecca, Taiti & Cristel, Randolph & Cinnamon, Oslin & Janice, mijn kamergenoot Sharif, Roy & Marjorie, Chris & Evelien, en alle vrijwilligers. Bedankt! Dit is het mooiste wat iemand zoals ik die aan sociale fobie leidt van kan overkomen 🙂 Ik weet dat ik niet de makkelijkste ben (understatement), maar weet wel dat ik jullie inzet en liefde enorm waardeer. Door jullie hebben wij intens genoten van het BIDF 2018. En ik gun jou – lezer – hetzelfde genot. Dus: Schrijf dit ultieme dansvakantie alvast op in je agenda. De Bonaire International Dance Festival 2019 vindt plaats van 30 augustus t/m 10 september 2019!

Bonaire International Dance Festival, August 30th untill September 10th 2019


Hou als je wilt de website en de Facebook pagina van het BIDF 2019 in de gaten voor het programma en voor de ‘Early Flamingo’ korting!

Genietze 🙂

Janet Jackson Made For Now Zouk and Salsa Dance!

A couple of days ago, the following clip appeared on my YouTube feed. Two of my favourite music artists of all time – Janet Jackson and Daddy Yankee –  performed together live at The Tonight Show with Jimmy Fallon. Their newest hit: ‘Made For Now’!

My first reaction after seeing this clip was: ‘No way this is happening! This is just TOO AWESOME to be true!’ But it IS true! As an eclectic afro latin dance instructor and entertainer from Dutch Caribbean descent, I myself was – and still am – in awe with the jaw dropping performance. My second thought: ‘Wakanda Forever! Not only the intro of the African percussionists, but the whole stage performance in that clip has a Black Panther movie feel to it. If you want to ‘get’ where I’m coming from, just read the (political) thoughts I had after seeing this now iconic Marvel superhero movie.

I started dancing as a teenager in the 80’s on the island of Curacao, which is a Dutch colony nearby the island of Aruba. At that time, Janet Jackson’s music and dancing were not only very inspirational to us all, but especially the lyrics of her songs gave us the drive and the will to dance and live by Jackson’s standards. The following article in Dutch describes my first experience with dance competitions on the island, featuring Janet Jackson!

The Official Clip and Sensual Zouk Dance

Having the song on repeat, I noticed some very familiar sounds. There was just something about the song that made me go like: ‘I recognise elements from some other songs and musical genres, but I can’t put my finger on them… yet’. It took me 3 days to figure it all out. First, the feel of the song reminds me a lot of Lionel Richie’s hit ‘All Night Long’. That goes for the 3 word soft sung chorus. The guitar play is from Senegalese music, well known from Paul Simon’s repertoire. The latin superstar from the Dominican Republic Juan Luis Guerra y su 440’s merengue song ‘A Pedir Su Mano’, which – coincidentally – starts and ends with African chanting, brought merengue from rural to classical and back to it’s African origins. And – like ‘Made for Now’ –  it also promotes racial and cultural diversity.

The poly-rhythm of ‘Made For Now’ has a distinctive Haitian/French Antillean zouk music at it’s very core. That’s why the best partnering dance which is perfect to include in this clip is the Brazilian zouk dance. It’s direct predecessor – the Brazilian lambada, is a combination of the ancient carimbo and the more modern forro dance, which was introduced in the 80’s as a new dance craze for the yearly carnival festivities in Bahia (Brazil). Lambada music was made internationally known when a group of clever businessmen from France went to Brazil, bought the rights of hundreds of songs and started the band Kaoma, which had a mega-hit with the song ‘Dansandu Lambada’ (1993).

The French-Antillean zouk music, which Brazilian dancers and instructors had chosen to replace the dying lambada with, started to gain worldwide popularity when artists such as Kevin Lyttle started to mix the sensual and slow zouk with R&B music, thus creating what we now call ‘Zouk Love’ music. Dance wise, the Brazilian born Claudio Gomes started to teach lambada dancing in Amsterdam (The Netherlands) in the early 90’s. After the lambada dance craze subsided, Claudio then proceeded to create a hybrid dance form by mixing the popular salsa dancing with lambada dance moves. I call this unique salsa dance style ‘zouk salsa’. Watch the following salsa dance instructional video of Claudio Gomes which was produced in the mid 90’s. From the 26.18 mark onward, he and his dance partner also demo the Brazilian zouk dance.

The Brazilians then chose the sweet French Caribbean zouk music to continue their dancing because they had lost their right to dance to their own music. It was forbidden for DJ’s to play it at the clubs. Nowadays, the partnering dance we call Brazilian zouk is one of the most versatile, adaptive and eclectic partnering dance styles there is. Zouk dancers dance on all kinds of music. From kizomba music, electronic beats, to reggaetón: if the dancers can dance to it, they will! Subsequently, there exists many sub genres of the zouk dance with contemporary zouk being one of the most popular dance styles in 2018.

Brazilian zouk is danced in Brazil (of course), The Netherlands, Australia, The U.K., Spain, U.S.A., Israel, Belgium, Zwitserland, Japan, Thailand, Germany, Poland, France, Portugal, and in Denmark. Claudio left to his beloved Brazil. Luckily for the Dutch, other great zouk teachers emerged such as Gert Faber and Remy Vermunt. One of Holland’s most prominent international zouk dance teachers is Pasty from Curacao. Check him out in this clip of a contemporary zouk dance together with Hilde from Norway! 🙂

The sensual Brazilian zouk dance is truly the hallmark of eclectic partnering dancing!

Daddy Yankee and Janet Jackson connected by Eclecticism and Reggaetón

Raymond Ayala, aka Daddy Yankee, “El Cangri” or “The Big Boss” has sold millions and received a staggering 105 (!) awards. The pioneering latin music artist created eclectic sounds which became extremely popular. Who doesn’t remember his reggaetón mega hit ‘Gasolina’ ? This song is credited with making reggaetón a worldwide phenomenon.

And Daddy Yankee’s 2018 hit ‘Dura’ is still dominating the (latin) music charts at this very moment. How eclectic is Daddy Yankee, you ask? Now, let’s see. For his album ‘Mundial’ (2010) he blended bachata, soca, vallenato, cumbia, dancehall, merengue with reggaetón, electronic music and hip hop! And Daddy Yankee never stopped searching for new musical horizons.  So, I think it’s not a question of ‘if’, but rather ‘when’ these two megastars would join forces. And the answer is..


Janet Jackson said in a recent interview that she grew up listening to many musical genres, including latin music. The grammy award winning artist told the example of her listening to reaggaetón music together with her bodyguard, which she has had for 22 years. Now, these two icons came together to deliver one of the most catchy songs of 2018.

You haven’t bought ‘Made For Now’ yet? Well, that’s the first thing you’ll have to do after reading this article. Put it on repeat. Ask every afro latin dance teacher you know to play this song at their salsa, kizomba or zouk dance classes. Ask every DJ to play ‘Made For Now’ at the parties. And keep it’s message of positivity & love deep within your heart.

I know I’ll be playing ‘Made For Now’ A LOT (!) at my salsa dance workshops. Will YOU?

If so, let me know how it went! 🙂

Peace and love.



Waarom Geen Son tijdens Salsa Dans Feesten?

Salsa dansdocent Roy Tweeboom vraagt zich af hoe het komt dat er geen balans te vinden is in de verschillende genres die tegenwoordig gedraaid worden op (salsa) feesten. Hij zegt verder dat hij als dansdocent voor een groot deel verantwoordelijkheid draagt voor het ontstane situatie. Roy vind het niet leuk om te moeten toegeven dat hij de afgelopen jaren geen moeite heeft genomen om zijn cursisten te verplichten om naar verschillende soorten muziek te luisteren tijdens zijn danslessen.

Roy gebruikte de romantische son nummer ‘Toda Una Vida’ ( = ‘Een Leven Lang’) als voorbeeld van een mooi nummer dat hij op geen enkele salsafeest gehoord heeft:

Commercieel Conservatief

Wat voor muziek werd er in salsa clubs gedraaid in de jaren ‘80 en begin jaren ‘90? Om te beginnen: er waren geen salsa feesten, maar ‘caribische’  en ‘latino’ feesten. Lees nu een korte, maar zeer gevarieerde playlist die ik heb gemaakt van de muziek waarop ik 3 keer per week op danste. Dit was eind jaren ‘80 t/m begin jaren ‘90 in Club Chique op de Rozengracht in Amsterdam: merengue, soca, kompas, kaseko, paramaribop, (Haïtiaanse) zouk, Cubaanse en Antilliaanse son montuno, slowjams, rock ballads, r&b muziek, bachata, bolero, latin pop en salsa.

Maar elke keer als er salsa werd gedraaid, dan stonden er ineens alle – en ik bedoel echt álle – blanke meisjes aan de rand van de dansvloer vol bewondering te kijken naar éen (of een kleine aantal) danskoppel(s) die met veel cubaanse draaitechnieken stonden te dansen…

Als gevolg van de groeiende aantal salsa cursisten die meer salsa wilden dansen kwamen aparte salsa feesten die voornamelijk door conservatieve salsa dansdocenten werden georganiseerd. De salsa dans scene heeft al vanaf het begin van haar globalisering salsa muziek uit de glorietijden van Fania Records omarmd. Eddie Torres werd door Tito Puente geïnstrueerd over hoe je op zijn muziek diende te dansen. En Eddie was gek op de muziek van Tito en de zijnen. Cuban Pete? Hetzelfde verhaal. Dit is muziek uit de jaren ‘60 en ‘70. En zo wordt de salsa muziek die vanaf de jaren ‘80 tot en met anno 2018 wordt geproduceerd in het algemeen niet op reguliere salsa dansfeesten gedraaid, uitzonderingen daar gelaten. De uitvinding van Salsa Romantica was handig alleen als middel voor salsa dansdocenten om danslessen te geven aan hun beginnende cursisten. Lees dit artikel over het ontstaan van Salsa Romantica en deze over Engelstalige Salsa voor meer details.   

Pragmatische Muzikanten

Veel salsa dansdocenten blijven nog steeds lekker ouderwets. Ze willen vooral de traditie met hun dans uiten. Persoonlijk vind ik dat een heel nobel streven. Maar ik vind ook dat we andere maatregelen moeten nemen als we willen dat de traditie de modernisering overleeft. Want wat mij opvalt is dat de meeste conservatieve salsa leraren geen andere (moderne) dansstijlen hebben geleerd. Misschien komt het door desinteresse en/of door een beperkte smakenpallet in muziek en dans? En aangezien de meeste salsa dansdocenten dit vrije beroep niet als hoofdinkomen hebben, kunnen ze zich hun dans filosofie ongehinderd voortzetten. Totdat ze ineens merken dat het een beetje een eenheidsworst begint te worden op de sociale salsa dansvloeren.

Dit gegeven is echter in schril contrast met wat de muzikanten doen. Zij hebben in het algemeen niets of weinig met traditie – of met het behoud van de integriteit van de muziek – wanneer ze hun creativiteit de vrije loop laten, of wanneer hun dagelijks brood willen blijven verdienen. De Nederlands Caribische ‘Ritmo Kombiná’ muziek betekent letterlijk ‘Gecombineerde Ritme’. Alle – en ik herhaal het nog een keer – ALLE muziek is een mix van 2 of meerdere (oude) muziekstijlen. Zo niet, dan is er of iets verandert in de samenstelling van de muziekinstrumenten die worden gebruikt, of in de verhoudingen waarin ze worden gebruikt. Bijvoorbeeld: Een tijd geleden had de clave een centrale rol bij salsa muziek die ook visueel was. Nu niet meer. Bij bachata hebben ze eerst de maracas door de guïra vervangen. Vervolgens hebben ze de boel versneld tot bachata dezelfde tempo had bereikt als de toen populaire merengue.. Daarna hebben ze de elektrische gitaar geïntroduceerd. Later hebben de Dominicanen die in de V.S. woonden bachata met R&B muziek gemixt. Reggaeton is populair bij de jeugd? Dus heb je nu salsaton, cubaton, merengueton, cumbiaton, etc. Is dat slecht? Misschien. Maar de grootste artiesten uit de afro latin muziekindustrie hebben geen moeite om te experimenteren met ‘crossovers’.

Check hier de mooie hit van Sergio George en zijn ‘Salsa Giants’ die ook bijna niet op salsafeesten wordt gedraaid. Goede salsa, de grootste artiesten die samenwerken en een mooie boodschap: ‘La cosa esta mala mala, te aseguro el que busca, encuentra!”. Vrij vertaald: “Het zijn slechte tijden, maar ik verzeker je dat wie zoekt zal vinden!

De Son aantrekkelijker maken voor jong publiek? Kan dat?

Volgens mij wel! Hier volgen een aantal ideeën:

  1. We kunnen beginnen met salsa muziek te draaien tijdens de salsa danslessen en op salsafeesten die NU worden uitgebracht en die NU gedraaid worden op de latin radiozenders. Bijvoorbeeld FunX Latin of Latin FM. Dat is ook een reden waarom de bachata en de kizomba dance scene wereldwijd zo snel populair zijn geworden.    
  2. Ik vind dat de dansdocenten van nu zich moeten spiegelen in wat de (jongere) potentiële klanten bezighoudt. Dansen ze veel reggaeton en streetdance? Luisteren ze veel naar Top 40 muziek? Draai dan salsaton, salsa r&b en (salsa) remixen van liedjes die nu populair zijn op de reguliere radiozenders en op YouTube. Zie als voorbeeld deze demo op R&B muziek van een workshop die Randolph samen met Cinnamon hebben gegeven tijdens de Bonaire International Dance Festival van vorig jaar:   
  3. Begin met de normale salsa dans curriculum, en introduceer de ‘roots’ beetje bij beetje tijdens de cursus. Bijvoorbeeld: Tijdens de laatste les van de danscursus LA Style salsa on1 bij Latin Club Fiesta, Sizzling Salsa en Happy Salsa geven we een ‘toetje’: na de pauze krijgen de cursisten een korte introductie workshop in de basis danstechnieken van een andere dansstijl. Bijvoorbeeld: mambo on2, cha-cha-cha, bachata moderna, kizomba, cubaanse casino, rueda de casino of reggaeton. We kunnen hetzelfde doen v.w.b. de cubaanse son montuno, de danzon, de bomba, de plena, de afro cubaanse orishas, en nog veel meer (antilliaans) caribisch & Zuid Amerikaanse dansstijlen.
  4. Salsa dansdocenten zouden al deze dansstijlen eerst zelf moeten beheersen. Of ze huren dansdocenten uit de andere disciplines in om workshops te geven.
  5. Vervolgens moeten ze ook niet bang zijn om dansstijlen met elkaar te mengen, aangezien – zoals eerder gezegd – de muzikanten daar geen enkele moeite mee hebben.

Dus: Begin de cursisten salsa te leren op salsaton en op latin remixes van populaire liedjes. Combineer de dansstijlen zoals de muziek aangeeft. Dus salsa gecombineerd met reggaeton of streetdance dansmoves  Neem ze vervolgens dansend bij de hand mee door de rijke geschiedenis van de afro (cubaanse) dansstijlen. Geef een moderne draai eraan. Gisteren zijn mijn vrouw en ik naar het museum ‘ ‘Ons’ Lieve Heer op Solder’ geweest in Amsterdam. Daar heb ik veel geleerd over de geschiedenis van het beleven en het belijden van de verschillende religieuze stromingen in Amsterdam en in Nederland vanaf de 16de eeuw. Maar daarnaast heeft de 130 jaar oude museum ook een heel modern onderdeel over tolerantie in onze moderne maatschappij. Daar kan de jeugd met verschillende religieuze overtuigingen direct in discussie met elkaar gaan. Hoofdthema: tolerantie (of het gebrek daaraan) van verschillende culturen en religies in Nederland anno 2018. Dat is een voorbeeld van het omgekeerde van wat ik zou willen zien bij salsa dansen.

Een van mijn grote voorbeelden is Mo Sahib: van Madeliefje naar Salsa Lounge tot Latin Village. Daarbij is er een  evolutie geweest van alleen salsa tot een combinatie van salsa, latin, rumba, latin house en eclectische dans. Latin Village is nu de grootste latin dance festival van Europa!

Hier is een leuk artikel over Mo zijn carrière en de keuzes die hij gemaakt heeft om te komen waar hij nu is 🙂

Mijn droom is dat wij – salsa dansers – lekker kunnen dansen op alle muziekstijlen die tijdens Latin Village worden gedraaid! You CAN have your salsa cake, and eat it too.

En nu dat je mijn hele artikel hebt gelezen: kijk weer naar die eerste film, maar denk nu dat het echt gebeurt. Als je dat een leuk idee vindt, stuur me een PB of mail me op Misschien kunnen we een groep vormen die de dromen van eclectische afro latin dansers werkelijkheid gaat maken!

Wat vind je hiervan? Kan het allemaal wel? Waarom wel of niet?

Salsa Dansen op Housemuziek!

Het gebeurde rond middernacht. Miranda en ik liepen richting backstage van het grote podium. Ze keek me verbaasd aan toen de beveiliger het hek ‘zomaar’ voor ons opendeed. We hadden geen woord tegen hem gezegd. Daar gingen we het doen: in een nauwe ruimte schuin voor de DJ, tussen zijn booth en de speakers in. En ik op mijn Bonaire klompen. Voor ons stond een menigte van honderden mensen allemaal uit hun dak te gaan.

Het ging eindelijk gebeuren. En mijn droom kwam vervolgens uit tijdens het Butterfly Beach Party 2018 in Heerenveen


Volgens mij is het nu alweer 2 weken geleden dat een filmpje op Facebook langsging met in de hoofdrol een jongeman die een beetje gek stond te dansen op de housemuziek dat gedraaid werd tijdens een openlucht dance feest. Hij had een T-shirt aan met daarop ‘Geen Drugs’ (o.i.d.) geprint. Mijn vriend die dit filmpje gedeeld had is van mening dat de muziek ‘duivels’ was en dat je alleen met drugs in je lijf op housemuziek kunt dansen. Een aantal van ons hebben goede argumenten tegen dat vooroordeel gebruikt, maar het heeft allemaal helaas niet geholpen 🙁

Zie hier de desbetreffende video en oordeel zelf…

Een Dans Droom

Als een eclectische muziek en dansliefhebber heb ik al jarenlang de droom gehad om de gevestigde notie te doorbreken dat je alleen maar op 1 (zeer) specifieke manier dient te dansen op de (bijhorende) muziek. Dus alleen salsa dansen op salsa muziek, Dominicaanse bachata dansen op Dominicaanse bachata muziek, traditionele kizomba op kizomba muziek, etc. Ik vind zo’n manier van denken niet alleen kortzichtig, maar het weerhoudt ontzettend veel (jonge) mensen ervan om te genieten van het samen dansen.

Over dat laatste kom ik later op terug.

Maar gelukkig voor mij – en voor andere dans eclectici – zijn er meerdere afro latin dans professionals die min of meer dezelfde ideeën hebben.. en ook daarnaar handelen!

Enkele Nederlandse Voorbeelden

De Braziliaanse zouk dansdocenten Gert Faber en Eva Stolk hebben in december 2017 aan het eind van hun workshop in Snowworld een dansdemonstratie gegeven van Zouk dansen op verschillende muziekstijlen.

Paul Baarn en Eveline Cuore Montagne hebben een film gemaakt waarbij ze niet hoeven te kiezen tussen salsa en kizomba dansen

Vorig jaar – tijdens het Bonaire International Dance Festival 2017 – hebben wij een leuke kizomba workshop gekregen van Taiti en Cristel (TC Dance) samen met hun dochtertje Isa… op reggae muziek. Zij noemen het ‘reggaezomba’! 🙂

Tijdens datzelfde festival hadden Randolph Brion en Cinnamon van den Aakster (NK Salsa Danskampioen 2016) een demo van hun salsa workshop op R&B muziek gegeven. Trouwens, van harte gefeliciteerd aan Randolph en Sabine voor hun aanstaande ouderschap 🙂

Eric Lalta en Liduina Aruma Handi Lovert van het Holland Salsa Bachata Beach Festival van afgelopen mei hebben ons onder anderen verrast met het optreden van het kernlid van Bachata Passion – Meike Portegies – samen met de ex wereld salsa danskampioen Orville Small. Hij heeft krump gedanst op klassiek muziek die zij live speelde op de piano!

Zelf geef ik al jaren salsa danslessen niet meer alleen op salsa muziek. Mijn cursisten verbaast het niet meer als ze voetenwerk staan te dansen op ‘That’s the way it is’ van Celine Dion, of hun salsa samendans patronen op de reggaeton zomerhit ‘Dura’ oefenen. Ik wil je de volgende grappige versie van reggaeton dansen op Dura niet onthouden 🙂

De meerderheid van mijn salsa cursisten vindt het allemaal prima zolang ik maar geen Nederlandstalig salsa muziek opzet😭


En nu kom ik even terug op mijn punt van ‘de jongere generatie de kans ontnemen om te genieten van het samen dansen’. Want wat is ‘dansen’ eigenlijk? Mijn eigen definitie van dansen is:

Het uiten van de gevoelens die je krijgt (tijdens het luisteren van muziek) door (rhythmisch) met je lichaam te bewegen. Om te kunnen samen dansen is het handig als beide dansers dezelfde samen danstechnieken en basisritme aanhouden. Dat laatste wordt meestal (maar niet altijd) door de muziek aangegeven.’

That’s it! Er staat NIETS in mijn definitie over dat je op een specifieke manier MOET dansen op een bepaalde muziekstijl!

Als we deze definitie aanhouden, dan komt het (samen)dansen op 1 ding neer: of een bepaalde dansstijl lekker ‘voelt’ op een specifiek nummer, of niet. Hierdoor kun je in principe diverse afro latin samen dansstijlen aan jongeren leren op elk muziek die zij lekker vinden. Want de meeste muziek die hen bekoren wordt op 4/4 maat gespeeld. En de meeste afro latin dansstijlen zijn ontwikkeld om op 4/4 maat muziek te worden gedanst. Dit ‘nieuw’ concept zal hun animo voor het samen dansen alleen maar vergroten. En meer jongeren die samen dansen betekent ook automatisch minder jongeren die last hebben van obesitas, smartphone verslaving en/of depressie. Een ‘win-win’ situatie dus! 🙂  

Maar hoe staat het dan met de sociaal culturele/anthropologische achtergronden en oorsprong van de verschillende dansstijlen? Laten we die gewoon achterwege? Geen salsa dansen meer op salsa muziek? Nee. Daar pleit ik absoluut niet voor. Het is juist andersom. Gedurende de tijd dat de (jonge) dans cursisten de verschillende afro latin dansstijlen op hun favoriete muziek leren, kun je als dansdocent hen ook de ‘echte’ achtergronden van de diverse dansstijlen introduceren en daar ook (aparte) danslessen in geven. Want dat hoort ook bij hun muzikale opvoeding en muzikaliteit. Kijk als voorbeeld naar Bachata Passion die zowel Sensual Bachata als Dominican Bachata aan hun cursisten leren 🙂

You CAN have your cake and eat it too!

Dus tegen mijn goede vriend die zich ergerde aan het feit dat een kizomba danspaar kizomba stond te dansen op een ritmo kombina liedje tijdens de afterparty van Salsero Mboka in het Abe Lenstra stadium wil ik dit zeggen: ze kennen hoogstwaarschijnlijk geen ritmo kombina, laat staan hoe ze daarop ‘horen’ te dansen. En als antwoord op je frustratie zeg ik het volgende: het is niet alleen onze taak als afro latin dansdocenten om de ritmo kombina dans aan onze cursisten te leren (als we die kennen), maar ook om te accepteren dat men op een andere manier op ritmo kombina kan en mag (!) dansen. In plaats van ons te ergeren aan hun ‘onkunde’ kunnen we beter onze visitekaartjes aan de desbetreffende danskoppel geven en hen uitnodigen om deel te nemen aan onze volgende ritmo kombina dansworkshop 😉     

Hoe mijn droom uitkwam

Toen ik met de discussie over drugs gebruiken om op house muziek te dansen meedeed moest ik denken aan mijn jarenlange droom  om met een groep rueda dansers tijdens een Sensation White party onze witte kleren uit te trekken en als een soort van ‘guerilla flashmob’ allemaal in het rood gekleed cubaanse rueda de casino op housemuziek samen te dansen. Dat blijft op mijn bucketlist staan. Maar toen kreeg ik een ander idee: wat als ik tijdens de Butterfly Beach Party minimaal 1 salsa danseres zo gek kon krijgen om samen met mij salsa op house muziek te dansen op het grote podium? Bij aankomst had ik mijn idee met Eric – die zich namens het festival over de artiesten ontfermde – gedeeld. Hij was meteen enthousiast en zou het regelen. Ik had de crew van Shelina Salsa gevraagd of ze interesse hadden. Ze wilden wel, maar konden helaas niet. Want op het moment dat het ging gebeuren zouden Shelina en haar team al bijna terug zijn in Eindhoven.

Maar er was 1 persoon die wel kon EN die ook wilde..

Miranda Swierstra!

Haar fantastische dansoptreden eerder op die zaterdag was een Hip Hop Streetdance tribute die ze deed aan de hand van de ervaringen die ze heeft opgedaan tijdens haar reis van 7 maanden door Australië en Nieuw Zeeland. Deze jonge globetrotter en salsa dans cursist van Salsero Mboka heeft ook de laatste salsa demo samen met Mboka en Anne-Will gedanst. Daar heb ik ook ontzettend van genoten! Tussen de bedrijven door heb ik 1 salsa nummer samen met haar gedanst. En dat was voor mij meer dan genoeg: zij was degeen die – als ze wilde – mijn droom kon waarmaken. Na een korte uitleg zei ze doodleuk: ‘Ja, dat wil ik wel!’. Op het moment dat we de trap richting podium beklommen was het iets over middernacht. Zelf stond ik al vanaf 14.15 uur te dansen en te springen op mijn Bonaire klompen. Ondanks dat hebben we toch op dat podium gestaan en we hebben samen echt geknald. Eerst gewoon streetdance gedanst. Maar toen kwam er een house versie van een soca nummer. Ik ben met soca muziek opgegroeid. Dus was het ideaal om juist daarop salsa te gaan salsadansen.

Dat was echt chill! Kijk zelf maar!

Dit had Miranda hierover te zeggen: “Thanks for the opportunity. Ik vond salsa dansen op de main stage het beste idee van de hele avond! En het heeft mij weer geïnspireerd om mijzelf verder te gaan ontwikkelen mrt dansen, any dance style on any music style. Want ik weet wel zeker dat een dansstijl niet gekoppeld is aan een bepaalde muziekstijl. En hoe jij danst, met zoveel passie, voor mij een grote inspiratiebron. So thanks for the night en wie weet tot ziens! 🙂 Liefs Miranda”

Aldus de jonge Miranda 🙂

Hierbij wil ik Miranda ook bedanken dat ze mij heeft geholpen om mijn droom waar te maken. #bucketlist style. En ook Hanneke de Boer, Salsero Mboka en de organisatie van de Butterfly Beach Party 2018 hebben mijn eeuwige dank!

En? Wat vind jij hiervan? Ben je het hiermee eens? Waarom wel/niet? Laat je horen in de comment sectie. Misschien kunnen we dan samen een nieuwe beweging beginnen a la ‘Limitless Movement’ van de Nederlandse afro latin danslegende Mitchell Provence 🙂

The Long Queue at Summer Breeze Open Air Salsa Dancing

This is the second part of the exclusive interview I had with Mimo Argam in 2010  in which he reminisced on the prior 15 years of his Summer Breeze Salsa parties. We continue with Mimo being forced to stop his activities quite abruptly in the Vondelpark in Amsterdam, the Netherlands. After the interview I also comment on my personal experience in ‘The Queue’. At the end there’s a special announcement from Mimo himself!

We continue with the interview at the point when Mimo commented on the reasons and the conditions of his departure from the Vondelpark, “Five years ago (in 2005), Roel Veldhorst past away and the ‘Uitmarkt’ – a professional theatrical events company – took over the organisation of the events held in the open theatre of the Vondelpark. They told me that there was no room for  Salsa in their program because – in their own words – “Salsa is not Theatre”. The disillusioned Salsa party organiser continues, “The Uitmarkt also cancelled the highly successful children’s program held on Wednesdays, and they managed to stop a much loved snack bar after 25 years of service to the public. Uitmarkt struck a deal with a large beer company who took over all of the catering activities around the open theatre. But, I do not hold a grudge.”

I asked Argam about his time at the Westergas terrace. He said, “I have been working together with the organisation of the Westergas terrace from the moment I stopped at the Vondelpark.. The location was still being rebuilt when I started with my Salsa dance activities. They have been very kind to me, and they also gave me a free hand in doing things. Westergas made it possible for me to organise the big Fania Salsa parties and create extra options like an extra dance floor outside the building with extra DJ equipment.”

Contrary to common believe,the free Salsa party organiser of Moroccan descent does take some time to rest once in a while. His quotes are “Be humble, be honest, enjoy freedom and dance for your freedom”. Also, “Everything works if we work together,” and “Something has to be done right or not done at all!”

End of the interview.

Now we fast forward 8 years into the future…

The Happiest Queue Ever!

On May 31st, 2018, I had given a wedding dance class and rushed to the Westergas terrace for the kick off of the 13th edition of Summer Breeze Latin Party. On arrival at around 10.30 PM I discovered a very long queue! I had never seen this before at a salsa party. But instead of getting angry I decided to enjoy the experience. It was a great feeling to ponder and realise how far Mimo has progressed from the little group of salsa students that went to the Vondelpark to practice salsa now 23 years ago. The feeling of pride and wonder didn’t take my urge away to enter ASAP though. So, a friend and I went together to the entrance and see if there was a way for us to get in fast. There was NONE! Not even Rinio Artist could get us inside. There was a sweet lady who gave me a coin for ice cream and told me to show it to the security as proof that I had already been inside. I didn’t do it. The security got strict orders to not let anyone else go inside because the venue was too full with people!

Summer Breeze Outside, May 31st 2018


Around 23.30 hrs – after about an hour waiting, dancing, singing, interviewing people and talking to others who were already inside – we finally got in.

The only difference with the past years of Summer Breeze is the fact that all of us are now required to pay an entrance fee of only 5 euros after 8.30 PM. This is needed to pay for the extra expenses for security and other highly necessary measures and necessities.

But I can tell you this: It was worth the wait! And every euro penny was very well spent 🙂


Mimo (FINALLY) decided to start with salsa dancing much earlier than normal at this Thursday’s edition of Summer Breeze (June 14th). The salsa will now start at 7 PM (19:00 hrs) as an experiment. Mimo is answering to the plead of many salsa dancers who requested for them to be able to start dancing salsa early in the evening.

This first ‘Early Salsa Summer Breeze’ will be powered by DJ Rick and DJ Willy!

And remember: The entrance is FREE from 7 ‘till 8.30 PM!!!


Bruce Lee and Merengue Dance

What does Bruce Lee have to do with the boring merengue dance? Why has merengue caused a salsa recession in the 80’s? What kind of influence did merengue have on the evolution of bachata and salsa? And  what is this ‘merengue show dance’?

Let’s delve into the virtual rabbit hole and follow the merengue breadcrumbs, shall we?

Kung Fu Merengue Dancing

At the beginning of the 80’s, a merengue band called Los Kenton did something very unique at the time. The Kenton brothers mixed merengue dancing with Shaolin Kung Fu (martial arts) to create a new way to dance merengue on stage. Singing whilst dancing short merengue dance choreographies became a new dance rage called the ‘Kentomania’. As the Kentomania spread along the whole of Latin America, many bands felt compelled to follow their act.

There was another element which precipitated this success: the popularisation of the video recorder. Because of that, people could practice the dance steps they saw the bands display on television and practice them at home. This way they could dance together with their favourite artists when performing live. These small choreographs were consequently copied, put on sequences and then performed by teenagers in merengue show teams. And that’s how I started my Afro Latin dance career dancing in 1983/1984: With merengue show dancing on the beautiful island of Curacao!

Merengue caused the Salsa Recession!

Bands such as the pioneering Johnny Ventura, Fernandito Villalona, Wilfrido Vargaz, the New York Band and Juan Luis Guerra y su 440 were dominating the international Latin music charts. From Santo Domingo to New York city: merengue set the pace. This ‘merengue overflow’ had a bad side effect for Fania Records and other smaller salsa music labels: their sales dropped dramatically! Bachata musicians started to speed up their ‘musica del amargue’ and put merengue on their bachata albums in order for them to sell more records. At the end of the 80’s and at the beginning of the 90’s, salsa music got a new boost because from artists such as Marc Anthony, Issac Delgado and Eddie Santiago who took the main theme of the popular ‘telenovelas’ ( = televised soap opera’s) & popular ballads and remixed them into salsa versions. Thus, Salsa Romantica was born.

Example: Ilan Chester’s original version of ‘Palabras del Alma’ ( = Words from the Soul).

And now Marc Anthony’s salsa version:

So, what happened to Merengue Show dancing?

The music was first converted to Merengue Hip Hop by bands such as Proyecto Uno and Sandy y Papo. The popular reggaeton swallowed up merengue, and merengue continues to be a trans-formative force in (Dominican) bachata music. Elvis Crespo made house versions of popular merengue songs. Merengue has also been integrated in other mainstream Latin house music.

As for the dance: The merengue show dance died because of the following facts:

  1. The dance was never intended to be danced in show teams. This has mainly to do with the repetitive nature of the small choreographies.
  2. The merengue partnering has never been fully developed in the way salsa partnering has.
  3. The original salsa dance teachers were folkloric dancers. Modern merengue dancing was not a part of their folklore.
  4. Many of us – merengue show dancers – only use(d) merengue as a means to teach the budding salsero students basic partnering dance techniques and body movements.
  5. Merengue dancing has never been a part of the international (salsa) dance congresses or festivals. It’s only used sometimes as a warming up by international bachata dance artists such as Jorjet Alcocer.

Today, many merengue dance steps (or variations thereof) can be seen in Dominican bachata, in Zumba and in animation dance routines.

El Nergito Del Batey

I’m very glad I had the honour to start my dance career with merengue dancing. I also danced merengue in the first Dutch semi professional Afro Latin dance team Euro Latinos. 20 years ago (on October 30, 1997) I started teaching salsa. All of that was only possible because of merengue 🙂

On June 1st 2018, the ‘King of Merengue’ José Tamárez Mateo – better known as Joseito Mateo – passed away. I wrote this article to honour him and the music with which he gave a lot of joy to millions of ‘merengue afficionados’ just like yours truly.

Fun fact: Bruce Lee was also the 1958 Cha Cha Cha Dance Champion of Hong Kong. Maybe the Kenton brothers got their inspiration from this fact about their hero?

Que Viva El Merengue!